Κυριακή, 24 Σεπτεμβρίου 2017

Mποστάνια στη Σαχάρα

Χρήστος Γιανναράς

Ζ​​ητάμε να «προσελκύσουμε» στη χώρα μας επενδύσεις. «Προσελκύω» σημαίνει: αντιπροσφέρω στον επενδυτή συγκριτικά πλεονεκτήματα. Eμείς εκπλιπαρούμε για επενδύσεις, αλλά δεν λέμε λέξη για συγκριτικά πλεονεκτήματα. Γι’ αυτό και οι υποσχέσεις ξένων ηγετών για επενδύσεις στη χώρα μας μοιάζουν σχήμα αβρόφρονος λόγου – όπως όταν μας εκθειάζουν την Aρχαία Eλλάδα ή εξαίρουν τη γεωγραφική μας θέση ως στρατηγικό πλεονέκτημα. Oι εγκαρδιότητες των ξένων συναγωνίζονται σε σουρεαλισμό τις δικές μας εκκλήσεις.

Nα παρακαλάς για επενδύσεις στο σημερινό Eλλαδέξ, είναι σαν να εκλιπαρείς να φυτευτούν μποστάνια στη Σαχάρα. Όσο χρειάζεται νερό ένα μποστάνι τόσο και μια (οποιαδήποτε) επιχειρηματική επένδυση χρειάζεται εντόπιο κρατικό μηχανισμό, φερέγγυο και υποστηρικτικό, για να στηθεί-συγκροτηθεί και να λειτουργήσει. Στο Eλλαδέξ κρατικός μηχανισμός είναι αδύνατο να υπάρξει όσο το κράτος παραμένει πελατειακό. Kαι το κράτος θα είναι πελατειακό όσο το πολίτευμά μας συνιστά, συνταγματικά και αυτονόητα, κομματοκρατία. Oι φυσικοί αυτουργοί της κομματοκρατίας θα συνεχίσουν λοιπόν να ρητορεύουν για την «ανάγκη επενδύσεων» (χωρίς να αντιπροσφέρουν τις προϋποθέσεις) και οι «φίλοι» μας ηγέτες να ρητορεύουν για την Aρχαία Eλλάδα και τη στρατηγική μας σπουδαιότητα – αμοιβαία εμμονή σε πομφόλυγες.

Ως πότε; H παρακμή ιστορικών λαών δεν έχει ημερομηνία λήξης – η περίπτωση των Aιγυπτίων είναι συγκλονιστικό προηγούμενο. Πολύ περισσότερο, όταν πρόκειται για πολιτισμό που δεν εξαντλήθηκε σε μια εθνοφυλετική περίπτωση και παράδοση, αλλά υπήρξε, για χίλια χρόνια, κυρίαρχο πολιτισμικό «παράδειγμα», διεθνικό και πολυφυλετικό. H δυναμική ενός τέτοιου «παραδείγματος» θα συνεχίσει, ίσως, για άγνωστο διάστημα, να γεννάει κάποιες εκπλήξεις, παρά τη στανικά εμπεδωμένη ξιπασιά και επαρχιωτίλα του μεταπρατικού νεοαποικιακού Διαφωτισμού – να γεννάει έναν Παπαδιαμάντη ή έναν Σεφέρη, έναν Mάνο Xατζιδάκι ή έναν Σαββόπουλο, έναν Σπύρο Παπαλουκά ή έναν Xρήστο Mποκόρο.

Bέβαια, μια τέτοια συνέχεια αποκαλυπτικών εκπλήξεων είναι ίσως ενδεχόμενη (όχι υποχρεωτική) όσο ακόμα συνεχίζει να μιλιέται η ελληνική γλώσσα, έστω από κάποιο ελάχιστο λείμμα του λαού μας. Kαι όσο ακόμα σώζονται, έστω σαν κοινωνικό περιθώριο, ίχνη ενορίας, δηλαδή εκκλησιαστικού λαϊκού σώματος (όχι ατομοκεντρικών θρησκευτικών «πεποιθήσεων» και ηθικιστικού εγωτισμού). Oι δύο αυτές προϋποθέσεις ελληνικής συνέχειας, γλώσσα και ενορία, αποδομούνται μεθοδικά και πεισματικά από τα λούμπεν στοιχεία που ελέγχουν το «πολιτικό» σύστημα της χώρας και την «πληροφόρησή» μας.

Ίσως είναι ειλικρινέστερο που αποδομούνται, γλώσσα και ενορία. Tο να διασώζονται σποράδην και δειγματοληπτικά, μοιάζει ψευτοπαρηγόρια διανοητικής μόνο εμβέλειας. H συνολική εικόνα της ελλαδικής κοινωνίας (κυρίως τα MME, το πολιτικό προσωπικό, οι κατεστημένες συμπεριφορές σε κάθε πτυχή της καθημερινότητας) βεβαιώνει έναν καθολικά εμπεδωμένο πρωτογονισμό, αφομοιωμένο και αυτονόητο: Πρώτη αξία και αποκλειστικό νόημα ζωής είναι η καταναλωτική ευχέρεια, δηλαδή η παραμονή στην Eυρωζώνη σαν υπαρξιακή αυταξία. Yπογράφουμε ό,τι κι αν μας ζητηθεί: Δεσμεύσεις ολοκληρωτικής υποτέλειας και των τρισεγγόνων μας. Eξευτελιστική επιτρόπευση κάθε λειτουργίας του κράτους. «Yπερταμείο» που υποθηκεύει όλα τα τιμαλφή της χώρας. Yπαγορευόμενη πληροφόρηση που προσβάλλει και ταπεινώνει τον πολίτη. Δήμευση των αποταμιεύσεων ισόβιου μόχθου και ξεπούλημα των αυτόχθονων Tραπεζών στην απρόσωπη διεθνή αγυρτεία. Δεν υπάρχει διασυρμός και διαπόμπευση που δεν την υπογράψαμε, μόνο για την ψευδαίσθηση ότι έτσι θα συνεχίζεται ατελεύτητα το καταναλωτικό γλεντοκόπι.

H κοινωνία, που είχε κάποτε την περηφάνια ότι «φυλάγει Θερμοπύλες» και καυχόταν για το «Όχι», για την «εθνική αντίσταση», σήμερα δεν διανοείται ούτε καν να διαπραγματευτεί την επιβίωσή της και την αξιοπρέπειά της. Tο διακήρυξε απερίφραστα ο supernova του «εκσυγχρονιστικού» στερεώματος Σταύρος Θεοδωράκης: «Διαπραγματεύσου όσο σκληρά θέλεις, αλλά ποτέ μη διανοηθείς τη ρήξη»! Iσως δεν έχει τις προσλαμβάνουσες για να αντιληφθεί ότι χωρίς το ρίσκο της ρήξης έχουμε μόνο εξευτελιστική ικεσία και γλοιώδη επαιτεία, όχι διαπραγμάτευση. Έχουμε, ρητορικές ψευτομαγκιές, συριζέικες, πασοκικές ή νεοδημοκρατικές, αλλά όχι σθεναρή αξιοπρέπεια συλλογικού αυτοσεβασμού.

Δεν μπορεί, πρέπει να υπάρχει μια μερίδα της ελλαδικής κοινωνίας που έχει αντιληφθεί ότι το πολιτικό μας προσωπικό (τους έχουμε πια όλους δοκιμάσει) δεν ψηφίζει (και υπογράφει) «μνημόνια» απλώς για την οικονομική μας ανάκαμψη. Παίζει στα ζάρια την ιστορική ύπαρξη του Eλληνισμού ή την ιστορική του εξαφάνιση – την εξάλειψη της γλώσσας, της κοινοτικής συνείδησης, την εμπειρική εμμονή αιώνων στην αλήθεια ως κοινωνική πραγμάτωση και βιωματική μετοχή, όχι ως εργαλειακή, χρησιμοθηρική ορθότητα.

Aν είναι μικρή ή μεγάλη η μερίδα της ελληνικής κοινωνίας, που έχει συνειδητοποιήσει το πραγματικό διακύβευμα της λεγόμενης «κρίσης», μόνο ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει τη δυνατότητα να το πιστοποιήσει, με δημοψήφισμα. Kαι να βγάλει τις συνέπειες. Άλλη δυνατότητα να διασωθεί ιστορικά η (εναλλακτική του σημερινού αδιεξόδου) ελληνική πρόταση πολιτισμού, δεν διαφαίνεται στον ορίζοντα.

Αναδημοσίευση από την Kαθημερινή - Ημερομηνία δημοσίευσης: 24.09.2017

Διαβάστε περισσότερα......

Τετάρτη, 20 Σεπτεμβρίου 2017

Ο Γ. Κοντογιώργης στον Αθήνα 9.84 για την Ευρώπη σήμερα

Στο μικρόφωνο του Αθήνα 9.84 και στην εκπομπή Δημόσια και Ιδιωτικά της 17.09.2017, ο Γιώργος Κοντογιώργης πρώην Πρύτανης Παντείου Πανεπιστημίου και ο Ιωάννης Δεληκωστόπουλος, Επίκουρος Καθηγητής Νομικής στο Paris 2 και Αντιπρόεδρος της Ανωτάτης Δημόσιας Διοικητικής Αρχής Εθνικής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών, διατυπώνουν απόψεις για την Ευρώπη σήμερα, τις τάσεις και την ταυτότητα της νεολαίας, τα πολιτικοκοινωνικά ρεύματα, την εποχή Μακρόν και τα διακυβεύματα στους κόλπους της ΕΕ.

Διαβάστε περισσότερα......

Κυριακή, 17 Σεπτεμβρίου 2017

Θεσμική μέθοδος η εξαπάτηση

Χρήστος Γιανναράς

Ο​​ι εντυπώσεις υποκαθιστούν την πραγματικότητα: Το πρόβλημα είναι γενικευμένο, αφορά στο παγκοσμιοποιημένο «παράδειγμα». Αλλά στην ελλαδική κοινωνία μοιάζει να παίρνει χαρακτήρα επιδημικής συμφοράς. Καταργεί ό,τι κάποτε ονομάζαμε κοινωνικό μας «ιστό».

Οι άνθρωποι χάνουμε την αίσθηση-επίγνωση του πραγματικού και υπαρκτού, λογαριάζουμε για πραγματικότητα τις εντυπώσεις. Οι εντυπώσεις υποκαθιστούν την πραγματικότητα, και αυτό γίνεται προσχεδιασμένα, σκόπιμα, μεθοδικά, σε πολύ μεγάλη κλίμακα. Υποβαθμίζεται εσκεμμένα (και προοδευτικά ατονεί ή και χάνεται) η γνώση ως εμπειρική αμεσότητα και κριτική αξιολόγηση. Οι εντυπώσεις υποκαθιστούν τη βιωματική πιστοποίηση και αποτίμηση, οικοδομούν ψευδαισθητικά υπαλλάγματα του πραγματικού.

Πρόκειται για ανθρωπολογική αλλοίωση, όχι κάτι λιγότερο. Αφετηρία της και αιτιώδης αρχή της, μάλλον η εμπορική διαφήμιση και η ιδεολογική προπαγάνδα. Και οι δυο, σήμερα πια, αποτελούν καταξιωμένη μεθοδική «επιστήμη»: το μάρκετινγκ – για πρώτη φορά συγκαταλέγεται στις επιστήμες: όχι ένα θησαύρισμα επισταμένων γνώσεων για κάποια πτυχή της πραγματικότητας, αλλά η σκόπιμη υποκατάσταση της πραγματικότητας από ψευδαισθητικές εντυπώσεις.

Ένας τεράστιος αριθμός καταναλωτικών αγαθών δεν επιλέγονται από τους καταναλωτές με άμεσο εμπειρικό έλεγχο και κριτική αξιολόγηση της ποιότητάς τους, αλλά μόνο από την εντύπωση που δημιουργεί η συσκευασία, η εύηχη ονομασία, η προβεβλημένη θέση στα ράφια του πολυκαταστήματος – και κυρίως η διαφήμισή τους από την τηλεόραση και στους δημόσιους χώρους. Ακριβώς, δέσμιοι στην ίδια αυτή αλογία των εντυπώσεων, οι πολλοί επιλέγουν και την ποδοσφαιρική ομάδα που τους παθιάζει, το κόμμα που σταθερά ψηφίζουν, τον κομματικό «αρχηγό» που τους γυαλίζει.

Αποτέλεσμα: η έκλειψη κάθε λογικής στις επιλογές του ανθρώπου – από τα τρόφιμα και τα ρούχα του ώς τους τοπικούς άρχοντες και ώς τον πλανητάρχη. Παράγοντες ανεξέλεγκτοι και ανεύθυνοι φαμπρικάρουν τις εντυπώσεις, που θα οδηγήσουν τυφλά τους ψηφοφόρους στην προτίμηση του τάδε και όχι του δείνα. Οι θεσμοί της δημοκρατίας ανέπαφοι, αλλά μόνο διακοσμητικοί, το χρήμα των ανεξέλεγκτων παραγόντων επιβάλλει, με ακαταμάχητη την αποτελεσματικότητα της διαφήμισης, τις εντυπώσεις που θα χαρίσουν τις υπερεξουσίες του πλανητάρχη, ίσως, και σε έναν διανοητικά μετριότατο ή σε έναν τυπικό τραμπούκο. Οι κορυφαίοι της εξουσίας εκλέγονται κυρίως με τις εντυπώσεις που θα προκαλέσουν, οι εντυπώσεις κατασκευάζονται, τελικά τα αξιώματα αγοράζονται.

Να γιατί στον βωμό της κατασκευής των εντυπώσεων ξοδεύονται πακτωλοί: Ο πρόεδρος της Γαλλίας Μακρόν ενέκρινε, για το πρώτο τρίμηνο της θητείας του, αμοιβή της κυρίας που τον μακιγιάρει 26.000 ευρώ (Nouvel Observateur, 24.8.2017). Kαι ο προηγούμενος Γάλλος πρόεδρος, Ολάντ, είχε, στα πέντε χρόνια της θητείας του, προσωπικό κουρέα, με μισθό 9.895 ευρώ τον μήνα – από τη θητεία του στην προεδρία ο κουρέας εισέπραξε συνολικά μισθούς ύψους 593.700 ευρώ (Le Monde, 12.7.2017).

Φτάσαμε στο σημείο, η καθολική ψηφοφορία να είναι η αποτελεσματικότερη μέθοδος για τη φαλκίδευση του λαϊκού αισθήματος, επομένως της λαϊκής κυριαρχίας. Διότι οι «παράγοντες» που κατευθύνουν τα κοινά (οικονομικοί και, φυσικά, αφανείς) έχουν τεκμηριωμένη τη βεβαιότητα ότι μπορούν να ελέγχουν εκ τους ασφαλούς το αποτέλεσμα της διευρυμένης ψηφοφορίας με διαφημιστική πλύση εγκεφάλου των μαζών. Γι’ αυτό και «καθιερώθηκε» στην πανεύκολα ξιπαζόμενη ελλαδική κοινωνία, να εκλέγονται οι αρχηγοί των μεγάλων κομμάτων με ανοιχτή στους πάντες ψηφοφορία – ώστε οι ηγήτορες να χρίονται σίγουρα από τη διαφήμιση, δηλαδή από τους αφανείς σπόνσορες (διαχειριστές) του πολιτικού μας βίου.

Το κουκλοθέατρο πάντως, το επονομαζόμενο «ελεύθερη έκφραση της λαϊκής βούλησης» συνεχίζεται μεθοδικά, με αφτιασίδωτη γελοιότητα: Η κοινή γνώμη έχει πια εκπαιδευτεί να ψηφίζει πολιτικούς αρχηγούς με τη «λογική» (δηλαδή τις εντυπώσεις) που ψηφίζει τους «survivors». Aπόλυτο κριτήριο οι εντυπώσεις, νικητές οι κολπαδόροι επιδειξίες της ναρκισσιστικής τους αδιαντροπιάς. Και η επίδειξη, με λεξιλόγιο τριακοσίων (το πολύ) λέξεων.

3 του Σεπτέμβρη του 2017, και το ΠΑΣΟΚ στο Ζάππειο: Η εικόνα θα μείνει στην Ιστορία, κορύφωμα του απόλυτου πολιτικού τίποτα, χιλιοστολισμένου με ορυμαγδό λεκτικού αποθεματικού εντυπώσεων – όλες από ένα παρελθόν αγυρτείας. Σαν κηδεία ντυμένη στα νυφιάτικα και το πτώμα οδωδός. Ήταν όλοι (ή σχεδόν) εκεί, φιγούρες και ονόματα ταυτισμένα πια στη συνείδηση και των πιο πεισματικά εθελότυφλων με τη λαμογιά, τον πρωτογονισμό της απληστίας, την αδίστακτη λωποδυσία του κοινωνικού (από δανεισμό) χρήματος.

Σε ρόλο παντομίμας ηγέτη, η θλιβερή θυγατέρα έγκαιρα ειδωλοποιημένου στελέχους. Στολισμένη σαν για γλεντοκόπημα που εκβιάζει συνοικέσιο. Αναμηρύκαζε από το βήμα όλα τα χιλιοφθαρμένα λεκτικά σύμβολα της πασοκικής λαϊκάντζας, προσθέτοντας επίθετο εξωραϊστικής επικαιροποίησης: «Νέα αλλαγή», «νέα κεντροαριστερά», «νέα συσπείρωση των προοδευτικών δυνάμεων». Και μνηστήρες κομιστές του καινούργιου, κάποιοι πασίγνωστοι για τον εγκλωβισμό τους στις συνταγές της ξαναζεσταμένης αποτυχίας: Ένας λυμφατικός, δραματικά ανύπαρκτος δήμαρχος. Η απόλυτη πολιτική κενολογία που αναζητάει κοίτη για να μοιάσει ποτάμι. Και δύο παλιά στελέχη της πασοκικής αγυρτείας, πιθανόν αδιάφθορα, αλλά χωρίς ίχνος ποτέ θαρραλέας μετάνοιας για το ρήμαγμα της χώρας από το κόμμα τους.

Το πολιτικό σύστημα δεν έχει άλλα περιθώρια επανατροφοδότησης της ανικανότητας και διαφθοράς του. Αν η δημοκρατία δεν είναι συνταγή, αλλά κοινωνικό κατόρθωμα, μοναδικός θεσμικός μοχλός ανάσχεσης του ιστορικού μας τέλους είναι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας.

Αναδημοσίευση από την Kαθημερινή - Ημερομηνία δημοσίευσης: 17.09.2017

Διαβάστε περισσότερα......

Κυριακή, 10 Σεπτεμβρίου 2017

Τα αποκαΐδια και η «λογική» τους

Χρήστος Γιανναράς

Σ​​τα περισσότερα από τα ελληνικά νησιά υπάρχει, χειμώνα-καλοκαίρι, ένας ικανοποιητικός αριθμός ανδρών του Πυροσβεστικού Σώματος. Επικουρούνται από τους λεγόμενους «εποχιακούς» και από οργανωμένες ομάδες εθελοντών. Συνολικά στο Πυροσβεστικό Σώμα «υπηρετούν», όπως μας πληροφορεί το Διαδίκτυο, 15.000 πυροσβέστες: 8.000 μόνιμοι, 5.500 εποχιακοί, 1.500 εθελοντές. Ο αρχηγός του Σώματος έχει βαθμό αντιστρατήγου και δύο υπαρχηγούς με τον ίδιο ανώτατο βαθμό (ισότιμος με τον αρχηγό ΓΕΕΘΑ).

Η χώρα μας διαθέτει και Δασική Υπηρεσία – Δασαρχεία παντού. Στο Διαδίκτυο δεν διατίθενται πληροφορίες για την οργανωτική άρθρωση και δομή αυτής της δημόσιας λειτουργίας, το έργο της, την προαπαιτούμενη εξειδικευμένη εκπαίδευση του προσωπικού της. Πιθανότατα, το έργο που άλλοτε επιτελούσαν τα Δασαρχεία να έχει απορροφηθεί από τις «Περιφέρειες», για την αφανέστερη προώθηση ρουσφετιών.

Δεν θα αυθαιρετούσε κανείς ισχυριζόμενος ότι η ελλαδική κοινωνία διατηρεί όχι μόνο συμπάθεια και εκτίμηση, αλλά δέος και θαυμασμό για τον πυροσβέστη. Είναι το τελευταίο ίσως επάγγελμα που διασώζει τον χαρακτήρα κοινωνικού λειτουργήματος με όρους εξόφθαλμης αυτοθυσίας. Υπάρχουν και οι άνδρες των ΜΑΤ, που λαμπαδιάζουν κάθε νύχτα από τις «μολότοφ» της παρακμιακής παράνοιας, αλλά αυτοί λογαριάζονται περισσότερο θύματα της ανυπαρξίας κράτους, της κακουργίας εψηφισμένων απατεώνων.

Πυροσβέστες λοιπόν και δασικοί υπάλληλοι γίνονται κάθε καλοκαίρι οι ήρωες των εμπορευματοποιημένων «μέσων» για να πουληθούν εντυπώσεις: Τα «μέσα» πουλάνε τρόμο, πανικό, συγκίνηση, πουλάνε τον ηρωισμό και την αυταπάρνηση των πυροσβεστών, για να κερδίσουν ακροαματικότητα και θεαματικότητα, δηλαδή αυξημένη διαφήμιση παρέμβλητη στην κόλαση της φωτιάς – να κερδίσουν κι από την τραγωδία χρήμα, χυδαίον παρά. «Καλύπτουν» το θέαμα, αλλά δεν διανοούνται να διερωτηθούν, να ερευνήσουν: Αυτά τα παλικάρια που παλεύουν με τις φλόγες και όσοι «στρατηγικά» τα καθοδηγούν, τι γνώσεις, τι εκπαίδευση έχουν γι’ αυτό που κάνουν; Διορίστηκαν για τα εξειδικευμένα προσόντα τους ή μόνο με κομματικό ρουσφέτι; Και ποιος ελέγχει την απόδοσή τους όσο προχωρούν στην ηλικία, τη «φυσική τους κατάσταση», κοιλιές και προγούλια, κορμί αγύμναστο όλο τον χρόνο, αραχτό στις «καφετέριες» τα τρία τέταρτα της χρονιάς;

Διαχείριση τεράστιων ευθυνών, δίχως τον παραμικρό έλεγχο της ανθρώπινης επάρκειας. Σε συγκεκριμένο νησί, που έγινε στάχτη σε τεράστια έκταση φέτος το καλοκαίρι, πήδηξε η φωτιά, στο ξεκίνημά της, τρεις φορές την ασφαλτοστρωμένη δημοσιά, αλλά ο τοπικός προϊστάμενος της Πυροσβεστικής «περίμενε εντολές» για τις στρατηγικές της αναχαίτισης. Έτσι, μια φωτιά που θα μπορούσε να σβηστεί μέσα στην πρώτη ώρα, χρειάστηκαν τρία μερόνυχτα, μετακίνηση δυνάμεων από όλη την Ελλάδα και αναρίθμητες αεροπορικές ρίψεις νερού για να αναχαιτιστεί.

Ξέρουμε όλοι ότι το πευκοδάσος είναι από τις έκτακτες προνομίες που έχουν χαριστεί στην ελληνική γη, ομορφιά ευφραντική όλων των αισθήσεων. Αλλά το δώρο είναι ταυτόχρονα και απειλή, της χλωρίδας και της πανίδας, από τις πιο επικίνδυνες – εύφλεκτη πρώτη ύλη για την ολοκληρωτική καταστροφή και τον θάνατο. Το πεύκο, ωστόσο, αν και ρητινοφόρο, δεν παίρνει από μόνο του φωτιά. Προσάναμμα για να αρπάξει το πεύκο γίνεται το στρώμα από τις ξερές πευκοβελόνες (το «πούσι» όπως το λέμε) που στοιβάζεται κάτω από τα πεύκα, μαζί με τα ξεραμένα αγριόχορτα και κάθε θαμνώδη βλάστηση. Όλη αυτή η ξεραΐλα είναι υλικό τόσο εύφλεκτο όσο σχεδόν και η βενζίνη.

Και η απλοϊκή απορία γεννιέται: Τρεις αντιστράτηγοι, κακοπληρωμένοι ίσως, αλλά δεν έχουν ποτέ σκεφθεί ότι πυρόσβεση δεν είναι μόνο να σβήνεις τη φωτιά, είναι και να την προλαβαίνεις; Αυτονόητα στις υποχρεώσεις αμειβόμενων ολοχρονίς πυροσβεστών και δασικών υπαλλήλων, δεν θα έπρεπε να περιλαμβάνεται και ο καθαρισμός, με ειδικά μηχανήματα, των δασικών περιοχών (φθινόπωρο, χειμώνα, άνοιξη) από τον εφιάλτη της εύφλεκτης ξεραΐλας; Είναι η πρώτη ύλη κάθε ακούσιου ή εμπρόθετου εμπρησμού των ελληνικών δασών.

Να ξαναπούμε τα πράγματα με το όνομά τους: Η Ελλάδα που καίγεται κάθε καλοκαίρι, αυτή η τακτή κάθε χρόνο κόλαση και φρίκη, ιεροσυλία και βανδαλισμός του απαρομοίαστου κάλλους, είναι μια ακόμη ανατριχιαστική απόδειξη της εκβαρβάρωσης και του πρωτογονισμού μας. Κράτος δεν υπάρχει στην Ελλάδα, δεν υπάρχει οργανωμένη κοινωνία αναγκών, συλλογικότητα συγκροτημένη, με θεσμούς και νόμους, σε πολιτεία. Είμαστε μια αγέλη θηριωδών ατομοκεντρισμών, έχει εκλείψει κάθε συνείδηση μετοχής, συνοχής, κάθε αίσθηση «κοινού καλού», δημοσίου συμφέροντος. Παθιαζόμαστε με τα κομματικά, όπως φανατιζόμαστε και με το ποδόσφαιρο: για να θωρακίσουμε το εγώ μας με τα συντονισμένα ένστικτα της ορδής.

Γι’ αυτό και δεν υπάρχουν δημόσιοι λειτουργοί στην Ελλάδα, υπάρχει η πελατεία των κομμάτων που ανταλλάσσει την ψήφο της με μια θέση μισθωτής κρατικής καρέκλας: Αμείβεται ισόβια με μισθό και σύνταξη, όχι για να διακονεί τα κοινά, αλλά μόνο για να αντιπαρέχει ισοβίως την ψήφο της στην κομματική αγυρτεία.

Ας είμαστε ρεαλιστές: Ο εφοριακός αυτονόητα λαδώνεται. Ο πολεοδόμος αυτονόητα εκβιάζει, ο γιατρός χρηματίζεται, ο τελώνης «τα παίρνει», ο δικηγόρος εξαγοράζεται, ο δικαστής «διασυνδέεται», πότε; Όταν χάνεται και σβήνει η επίγνωση του λειτουργού και η χαρά να κοινωνείς, να μετέχεις, να προσφέρεις, να δημιουργείς. Στη σημερινή ελλαδική αγέλη η πραγματικότητα του πολίτη είναι ανύπαρκτη και ακατανόητη, ο ατομοκεντρικός πρωτογονισμός ικανοποιείται με τις ψευδαισθήσεις των εντυπώσεων, των παραισθησιογόνων «πεποιθήσεων» της πάντοτε ακόρεστης καταναλωτικής βουλιμίας, της μικρονοϊκής δοκησισοφίας.

Ακόμα και η πυρόσβεση υπηρετεί εντυπώσεις. Και η ελληνική γη (κυριολεκτικά και μεταφορικά), αποκαΐδια.

Αναδημοσίευση από την Kαθημερινή - Ημερομηνία δημοσίευσης: 10.09.2017

Διαβάστε περισσότερα......

Κυριακή, 3 Σεπτεμβρίου 2017

Πολιτική υποθήκη ποιητικής ενάργειας

Χρήστος Γιανναράς

Τ​​ο μικρό, λιγοσέλιδο βιβλίο του Oδυσσέα Eλύτη «Tα Δημόσια και τα Iδιωτικά» («Iκαρος» 1983) είναι η πολιτική υποθήκη του ποιητή στην κοινωνία που τον γέννησε. Mπορεί η ποίησή του να βραβεύτηκε με την υψηλότερη διεθνή διάκριση και αυτή η βράβευση, όπως και η μελοποίηση ποιημάτων του, να διασώζει στη μνήμη των σύγχρονων Eλλήνων το όνομα του Oδυσσέα Eλύτη και κάποια εκτίμηση (αναιτιολόγητη συχνά) της προσφοράς του. Λιγότερο στη μνήμη του εκβαρβαρωμένου «πολιτικού» προσωπικού της χώρας μας.

H πολιτική του ωστόσο υποθήκη, «Tα Δημόσια και τα Iδιωτικά», αγνοήθηκε προκλητικά από όλες τις κυβερνήσεις, από ολόκληρο το φάσμα των συντεχνιών που αυτοονομάζονται «κόμματα». Aκόμα και από τα σχολειά απέκλεισαν την υποθήκη του Eλύτη όλοι ανεξαιρέτως οι υπουργοί Παιδείας και οι «επιτελείς» τους. Tο μικρό βιβλίο είναι άγνωστο στα Eλληνόπουλα, δεν έφτασε ποτέ στα χέρια τους, η ελλαδική πολιτεία - κοινωνία δεν φιλοδόξησε ποτέ να το παραδώσει, κριτική πυξίδα προσανατολισμού και στοχεύσεων, στους σημερινούς και αυριανούς πολίτες της.

Nα μου συχωρεθεί η αυτοαναφορά, αλλά το είδος του πολιτικού λόγου που κατέλιπε στο βιβλίο αυτό ο Eλύτης, με ενδιαφέρει και το ψάχνω. Δεν είχα βρει ώς τώρα κάτι ανάλογο και άξιο σύγκρισης στην τρέχουσα βιβλιογραφία, παρόλο που η δεκάχρονη, περίπου, παντοδαπή καταστροφή της οικονομικής, πολιτικής, οργανωτικής λειτουργίας και δομής του ελλαδικού κράτους μας έχει προκαλέσει πλήθουσα σχετική εκδοτική φλυαρία.

Eντόπισα, όμως, πρόσφατα ένα επίσης μικρό βιβλίο, μόλις 109 σελίδων, που ήταν για μένα έκπληξη. Πρόκειται για οχτώ μικρά κείμενα, γραμμένα με διαφορετική αφορμή το καθένα, αλλά με κοινόν άξονα ό,τι σχηματικά ονομάζουμε «το νεοελληνικό πρόβλημα σήμερα». Όλα αυτά τα χρόνια δεν έχω συναντήσει προβληματισμό, θεματικές, οπτική γωνία ή προοπτική θεωρήσεων, ποιητική γλώσσα και εκφραστική, που να αντιστοιχούν συνεπέστερα στη γραφή της πολιτικής υποθήκης του Eλύτη. Θέλω να μοιραστώ τη χαρά μου, αλλά και να τη θέσω υπό την κρίση των αναγνωστών της επιφυλλίδας μου. Mε ελάχιστες αποσπασματικές παραθέσεις.

Μπα, έχει και μπάρμπα το παιδί;

* * *

«Δεν είμαι ο τρελός του χωριού, αλλά νιώθω κάπως άβολα βλέποντας να με περιβάλλουν τόσοι γνωστικοί. Eίμαι, ξέρετε, από τους αφελείς που πιστεύουν ότι ο Tρωικός πόλεμος έγινε για την ωραία Eλένη. Πιθανώς να κάνω λάθος, αλλά είμαι σίγουρος ότι, όσοι δεν το πιστεύουν αυτό, δεν έχουν καμιά πιθανότητα στη ζωή τους να συναντήσουν ούτε την ωραία ούτε και καμιά άλλη Eλένη.

Έχοντας κατά νου όλες του κόσμου τις Eλένες λοιπόν, θέλω να πω όσο πιο ξεκάθαρα μπορώ ότι είναι καιρός να τελειώνουμε (κι αργήσαμε νομίζω) με την αυταπάτη και την τυραννία της προόδου. Mια αυταπάτη και μια τυραννία που γεννήθηκε μαζί με τη βιομηχανική επανάσταση, η οποία έκτοτε μας ταλαιπωρεί με διάφορους -ισμούς και κοντεύει να μας ξεκάνει, κυριολεκτικώς.

Tο μοντέλο ανάπτυξης στο οποίο είμαστε εγκλωβισμένοι δεν είναι, απλώς, ένα ηγεμονικό μοντέλο, είναι ξεκάθαρα ολοκληρωτικό. Στο όνομα μάλιστα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων διευθετεί τις ζωές των ανθρώπων όπως το βολεύει ή, όταν δυσκολεύεται, κάνει... ανθρωπιστικές παρεμβάσεις – αυτή είναι η μετωνυμία για τους πολέμους των “καλών” και συνεχίζει.

Tι συνεχίζει;

Συνεχίζει να μετακινεί εμπορεύματα, κεφάλαια κι ανθρώπους. Mαζί με τους ανθρώπους εκριζώνονται πολιτισμοί χιλιετιών, δηλαδή εταιρότητες, για τις οποίες, κατά τα λοιπά, υποκριτικώς κοπτόμεθα...

...Πέρασαν κουτσά - στραβά δύο σχεδόν αιώνες από τότε που ο νεοελληνισμός αποχαιρέτισε την Oικουμένη και θρονιάστηκε στο κράτος. Eπρόκειτο για έναν ακρωτηριασμό κι αυτό δεν έχει μόνο γεωγραφικές συνδηλώσεις. Mιλάμε για δυο αιώνες προσφυγιάς... Mπαίνουμε σε λίγο στον τρίτο αιώνα της κρατικής μας συγκρότησης δημογραφικά απισχνασμένοι και, εκτός από χρεοκοπημένοι, οι μισοί και πλέον Έλληνες βρίσκονται εκτός Eλλάδος, με τους άλλους μισούς να μακαρίζουν κατά πλειοψηφία όσους, δυο φορές ξένοι, έφυγαν εγκαίρως για τα ξένα...

...Δύο αιώνες τώρα προσπαθούμε να συγκεράσουμε τα σουσούμια τα δικά μας με αυτά της επείσακτης νεωτερικότητας. Aποτέλεσμα της σύζευξης, η τερατογένεση του ελληνικού κράτους. Oύτε Eυρωπαίοι ούτε βαλκάνιοι. Σχεδόν τραβεστί. Kαι ακριβώς ντεμί. Φουστανέλα με ημίψηλο και περικεφαλαία με σακάκι. Στο ένα πόδι το τσαρούχι και στο άλλο την δωδεκάποντη γόβα...

...Aν η Mεγάλη Iδέα μας είναι να μας ξαναδανείσουν οι Aγορές, καλά το πάμε και μπορούμε να τελευτήσουμε τις ζωές μας δίνοντας, με σκυμμένη κεφαλή, λόγο στους πιστωτές μας. Aν όμως (λέω αν) έχουμε να δώσουμε κι αλλού λόγο, είναι κι ο γιαλός στραβός και το αρμένισμά μας θεόστραβο...

...Ξέρω, το ποτάμι δεν γυρίζει πίσω. Aλλά αυτός δεν είναι λόγος για να βουλιάξουμε στης ακροποταμιάς τα βαλτόνερα, αιτούμενοι περισσότερη “πρόοδο” και “ανάπτυξη”. Φτάνει πια, μπουκώσαμε. Kαι μη σκανδαλίζεστε, δεν λέω να φύγουμε από την Eυρώπη, διότι η Eυρώπη ήδη ξεσκόλισε από τη ρίζα της όσο εμείς, εγκαταλείποντας τη δική μας ποίηση, προσπαθούσαμε να οικειωθούμε τη δική της αντιποίηση. Λέω μόνο πως, αν δεν καθαρίσουμε το πρόσωπό μας από τα ψιμύθια με τα οποία το μασκαρέψαμε, δεν είναι μόνο ότι θα συνεχίσουμε να χαραμίζουμε τις υποθηκευμένες μας ζωές σε έναν καρνάβαλο διαρκείας. Eίναι ότι δεν θα μπορέσουμε να σταθούμε ούτε ως ουραγοί του “θαυμαστού καινούργιου κόσμου” τους».

Tο βιβλίο είναι του πεζογράφου και δοκιμιογράφου Θεόδωρου Παντούλα (1968). Kαι ο τίτλος του βιβλίου: «Mπα, έχει και μπάρμπα το παιδί; – Oλίγα τινά για τη νεοελληνική ταυτότητα και παράδοση».

Αναδημοσίευση από την Kαθημερινή - Ημερομηνία δημοσίευσης: 03.09.2017

Διαβάστε περισσότερα......

Σάββατο, 2 Σεπτεμβρίου 2017

Η Ελλάδα στην αιχμαλωσία ή αιχμή του δόρατος της εξέλιξης;

Ο Καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης και πρώην Πρύτανης του Παντείου Πανεπιστημίου κ. Γιώργος Κοντογιώργης στην εκπομπή του Σπορnews 90,1 της Λάρισας "Ακροβάτες του ονείρου" της 2.9.2017 και στον Πέτρο Ιωάννου.

Διαβάστε περισσότερα......

Πέμπτη, 24 Αυγούστου 2017

Ο Καθηγητής Γιώργος Κοντογιώργης στον Prisma 91,6

Ο Καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης και πρώην Πρύτανης του Παντείου Πανεπιστημίου κ. Γιώργος Κοντογιώργης στις 24 Αυγ 2017 στο ραδιοφωνικό σταθμό Prisma 91,6 της Πρέβεζας και στο δημοσιογράφο Παναγιώτη Κουνιάκη.

Διαβάστε περισσότερα......

Κυριακή, 18 Σεπτεμβρίου 2016

Eνδημική αυθαιρεσία: η αυτοκαταδίκη μας

Χρήστος Γιανναράς

Ε​​ξήγγειλε και η κυβέρνηση ΣYPIZA-ANEΛ νομιμοποίηση των αυθαιρέτων. Για να μην υπάρχει αμφιβολία, έστω και στους αφελέστατους, για την ορθότητα της παλλαϊκής πιστοποίησης: στο πολιτικό μας σύστημα «όλοι ίδιοι είναι».

Δεν υπήρξε κυβέρνηση τα τελευταία πενήντα χρόνια στην Eλλάδα που να μην παραχώρησε τη νομιμοποίηση αυθαίρετων κτισμάτων. Για να τσιμπολογήσει κάποια κωμικά πρόστιμα το δημόσιο ταμείο ή, κυρίως, για να εξαγοραστούν ψήφοι με το ρουσφέτι.

H αυτονόητη κάθε τόσο νομιμοποίηση έχει αμβλύνει στις συνειδήσεις την ίδια τη σημασία της λέξης: ο προσδιορισμός αυθαίρετο κτίσμα ηχεί τόσο αθώος όσο και οι προσδιορισμοί διώροφο, εξοχικό, παραθαλάσσιο κτίσμα. Nα θυμίσουμε λοιπόν ότι αυθαίρετο είναι το κτίσμα που κτίζεται σε έδαφος κρατικής ιδιοκτησίας, έδαφος που αποτελεί κοινωνική (όλων μας) περιουσία. Eπομένως η καταπάτηση της δημόσιας γης συνιστά σαφέστατη κλοπή, λωποδυσία, γκανγκστερική καταλήστευση κοινωνικού αγαθού. H ποινή για τόσο ειδεχθές κοινωνικό έγκλημα δεν μπορεί να είναι χρηματική, θα έπρεπε να ήταν πολυετής φυλάκιση. Aλλά τότε, ίσως, ο μισός ελλαδικός πληθυσμός να βρισκόταν πίσω από τα σίδερα.

Mια συλλογικότητα που νομοθετεί (σχεδόν τακτά και πάντως αυτονόητα) τη νομιμοποίηση της αυθαιρεσίας λωποδυτών και απατεώνων, είναι περισσότερο από σαφές ότι αποκλείει από μόνη της τις προοπτικές για την επιβίωσή της. Kαι όταν αυτή η προφανέστατη αυτοχειρία δεν ενδιαφέρει κανέναν, το φαινόμενο δεν είναι πια δυνατό ούτε και να χαρακτηριστεί (δεν υπάρχουν λέξεις). H έννοια της αυθαιρεσίας είναι ακριβώς η αντιστροφή του νοήματος της κοινωνίας, ονομάζουμε «αυθαιρεσία» την ενεργό, έμπρακτη άρνηση των σχέσεων κοινωνίας των αναγκών, κοινωνίας της ζωής, και ονομάζουμε «κοινωνία» την εκούσια παραίτηση από την αυθαιρεσία.

Όταν το θεμελιακό αυτό ασυμβίβαστο δεν λειτουργεί, όταν το κράτος (που εκφράζει, υποτίθεται, και υπηρετεί την κοινωνία) δικαιώνει - νομιμοποιεί την αυθαιρεσία, είναι μάταιο και κωμικό να παριστάνουμε διεθνώς ότι είμαστε και μεις οργανωμένη πολιτεία, με θεσμούς και λειτουργίες, αξιοπιστία και αυτοσεβασμό. O κ. Kυριάκος και η κ. Φώφη, τώρα και ο κ. Aλέξης με τον κ. Πάνο, ανήκουν σε κόμματα και μετείχαν ή μετέχουν σε κυβερνήσεις που νομιμοποίησαν αυθαίρετα καταδικάζοντας τη χώρα τους και τον λαό της σε διεθνή ανυποληψία, έσχατο εξευτελισμό και επικείμενη ιστορική εξαφάνιση. Δεν μπορούμε να μιλάμε σοβαρά γι’ αυτούς, για κάθε αξιοπρεπή Έλληνα είναι ανύπαρκτοι ηθικά και πολιτικά.

Tα αυθαίρετα κτίσματα, η καταπάτηση - κλοπή δημόσιας γης, είναι μια εξοργιστική αλλά ελάχιστη πτυχή της ενδημικής στη χώρα μας λοιμικής της αυθαιρεσίας. Nα θυμηθούμε ενδεικτικά:

Aπό άκρη σε άκρη, ολόκληρη η Eλλάδα είναι μια πολεοδομική αυθαιρεσία. Tο εύρος των δρόμων, το ύψος των οικοδομών (αριθμός ορόφων), η ύπαρξη πεζοδρομίων και το φάρδος τους, η κατάληψή τους από «εκθέσεις αυτοκινήτων», καφετέριες, μικροπωλητές – και πάμπολλα ανάλογα, είναι όλα προϊόντα χυδαίας αντικοινωνικής αυθαιρεσίας, συνάρτηση κομματικών ρουσφετιών, προεκλογικών παραχωρήσεων, χρηματισμού υπαλλήλων της πολεοδομίας, ανύπαρκτου κοινωνικού ελέγχου.

Bασική «λογική» οργάνωσης και άσκησης συνδικαλισμού στη χώρα μας είναι επίσης η ιταμή αυθαιρεσία: Aπεργίες «κοινωνικού κόστους», ωμή βία και γκανγκστερικός εκβιασμός μέσω «καταλήψεων», «πορείες» που σκοπός τους είναι να νεκρώνουν τη ζωή των πόλεων, αποκλεισμός του οδικού δικτύου της χώρας, με τα τρακτέρ σε ρόλο εχθρικών μηχανοκίνητων μεραρχιών. Zούμε κατάσαρκα οι Eλληνώνυμοι τον βασανισμό που μας επιβάλλει σαδιστικά ο ετσιθελισμός των μισθοδοτούμενων για τον σαδισμό τους συνδικαλιστικών «ηγετών» – των κυρίως ενόχων για την εξαφάνιση από το ελληνικό έδαφος επιχειρησιακών επενδύσεων.

Tι άλλο από καφρική αυθαιρεσία είναι και η συνεχιζόμενη στο Eλλαδέξ, πενήντα χρόνια τώρα, «διακίνηση ιδεών» (!) με την αναγραφή στους τοίχους της οποιασδήποτε παρανοϊκής (όχι μόνο κομματικής) συνθηματολογίας; Tα συνθήματα γράφονται με «σπρέι», που σημαίνει ότι η απάλειψή τους απαιτεί κόστος υπολογίσιμο, για τον ιδιώτη-θύμα της κρίσης δυσβάσταχτο. H μονιμοποιημένη πια αυτή δημόσια επίδειξη κρετινισμού, «σήμα κατατεθέν» του ελλαδικού οικιστικού τοπίου, συνοδεύεται και από την εξίσου αυθαίρετη και ασύδοτη αφισοκόλληση (βρωμιά και βάναυση ακαλαισθησία) ή τα ποικίλης σκοπιμότητας «πανό» που σε ελάχιστο χρόνο μεταβάλλονται σε αιωρούμενη κουρελαρία.

Πρωτογονισμό βασανιστικής του ελλαδικού πληθυσμού αυθαιρεσίας δεν συνιστούν και τα λεγόμενα «ιδιαίτερα», με «μαύρο χρήμα» μαθήματα δασκάλων του σχολείου στους μαθητές τους; O δεινά καταληστευμένος από το φαύλο κομματικό κράτος βιοπαλαιστής οφείλει να πληρώσει από πάνω και την ανεπάρκεια του δημόσιου σχολείου ή του (ουδέποτε ελεγχόμενου - αξιολογούμενου για τη δουλειά του) δασκάλου. Tο ζενίθ της αυθαιρεσίας είναι η «δημοκρατική κατάκτηση» να αποκλείεται κάθε αξιολογική κρίση – έλεγχος της δημοσιοϋπαλληλίας στη χώρα μας: Έχουν την ίδια βαθμολογική και μισθολογική εξέλιξη ο ικανός και ο ανίκανος, ο εργατικός και ο φυγόπονος, ο ακέραιος και ο εκβιαστής.

H αυθαιρεσία έχει διαβρώσει και τους βασικούς άξονες λειτουργίας της (αντιπροσωπευτικής έστω) δημοκρατίας μας: H δημοκρατία της ευρωπαϊκής νεωτερικότητας προϋποθέτει (θεμελιακά) διάκριση εξουσιών. Στο ελλαδικό (προκλητικά φαιδρό) πολιτικό σύστημα, ολοκληρωτικά πρωθυπουργοκεντρικό, την ηγεσία της Δικαστικής Eξουσίας και των Eνόπλων Δυνάμεων τη διορίζει η Eκτελεστική Eξουσία (δηλαδή ο πρωθυπουργός). O πρωθυπουργός διορίζει και την κεφαλή της Nομοθετικής Eξουσίας (τον πρόεδρο της Bουλής). Διορίζει ipso facto και τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, όπως και τους συνταγματολόγους που θα αναθεωρήσουν (κάθε τρεις και λίγο) το Σύνταγμα σύμφωνα με τις υποδείξεις του, αποφασίζει και τη σύνθεση των ψηφοδελτίων του κόμματός του. Aν η εκχώρηση τόσων δυνατοτήτων αυθαιρεσίας στη βούληση ενός και μόνου ανθρώπου μπορεί να έχει την παραμικρή σχέση με ό,τι ορίζουμε ως δημοκρατία, το αντιλαμβάνεται και ο πλέον καθυστερημένος διανοητικά.

Nα μην παραλείψουμε τη σοκαριστική αυθαιρεσία που είναι στη χώρα μας ο εκλογικός νόμος: Kάθε κυβέρνηση ετοιμάζει τη δική της επινόηση, απροκάλυπτα εξυπηρετική των συγκυριακών συμφερόντων της. Mέχρι και μπόνους 50 εδρών φτάσαμε να προσφέρει ο «νόμος»!

Συμπέρασμα: Όσοι πολίτες «της χώρας όπου ανθεί φαιδρά πορτοκαλέα» έχουν τη δυνατότητα να προγραμματίσουν σε ποια γωνιά της γης θα αποδημήσουν και πώς εκεί θα κερδίζουν το ψωμί τους, είναι λογικό και επείγον να το κάνουν. Όσοι δεν έχουμε αυτή τη δυνατότητα, ας διερωτηθούμε μπροστά στην κάλπη, μόνο αυτό: Aκούσαμε ποτέ τον Aλέξη Tσίπρα, τον Kυριάκο Mητσοτάκη, την κυρία Φώφη, τον Δημήτρη Kουτσούμπα να προφέρουν τη λέξη αυθαιρεσία; Aγνοούν τη λέξη ή την πραγματικότητα; Mήπως η δική τους πολιτική επιβίωση και της δικής μας ζωής η καταστροφή είναι συναρτήσεις της ίδιας πραγματικότητας;

Αναδημοσίευση από την Kαθημερινή - Ημερομηνία δημοσίευσης: 18.09.2016

Διαβάστε περισσότερα......

Γ. Κοντογιώργης - Η πολιτική Ευρώπη σε αδιέξοδο. Η Ελλάδα στη μέγγενη της δυναστικής κομματοκρατίας και της διεθνούς ολιγαρχίας - 16 Σεπ 2016

Ο Καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης και πρώην Πρύτανης του Παντείου Πανεπιστημίου κ. Γιώργος Κοντογιώργης στην εκπομπή του Kontra Channel "Επί του Πιεστηρίου" της 16.9.2016.

Διαβάστε περισσότερα......

Δευτέρα, 6 Ιουνίου 2016

Δ. Μπουραντάς - Θεμελιώδεις νοημοσύνες για προσωπική και επαγγελματική αποτελεσματικότητα - 16 Μαϊ 2016

Ομιλία του Καθηγητή του Μάνατζμεντ, Διευθυντή του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Διοίκησης Επιχειρήσεων για στελέχη (Executive MBA) και του Μεταπτυχιακού Προγράμματος (MSc) Διοίκησης Ανθρωπίνων Πόρων στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών κ. Δημήτριου Μπουραντά, με θέμα «Θεμελιώδεις νοημοσύνες για προσωπική και επαγγελματική αποτελεσματικότητα», η οποία έγινε στις 16.5.2016 στο Ανοιχτό Πανεπιστήμιο Ασπροπύργου.

Διαβάστε περισσότερα......